Dierenvoeding
In Safaripark Beekse Bergen wordt jaarlijks voor ongeveer € 250.000 aan voer gekocht, verdeeld over een heel scala van producten: 430.000 kg hooi, 125.000 kg brokken, 2200 kisten groente, 3200 kisten fruit, 13.000 broden, 4000 kg vis, 28.000 kg vlees en 16.000 kg eendagskuikens. Grote hoeveelheden, die precies berekend zijn, en voldoen aan de behoefte van de honderd verschillende diersoorten.
Een eeuw geleden ging het heel anders in de gemiddelde dierentuin. Omdat niet bekend was wat de behoeften van exotische dieren waren, werd er gewoon maar wat gedaan en geëxperimenteerd. Apen met een bordje pap, een kopje koffie en een slabbertje om, daar keek je toen als bezoeker niet raar van op. Dat hetzelfde dier in de vrije natuur wel vijftig verschillende knoppen, bladeren, vruchten en insecten eet, wist men niet. Als de ondervoede aap na twee maanden stierf was dat geen ramp; er werd gewoon een nieuwe besteld bij de dierenhandelaar.
Gelukkig gaat dat nu anders. Het inzicht dat er ook "dierenrechten" zijn, jarenlange ervaring en de technische mogelijkheden om onderzoek te doen, heeft ertoe geleid dat dieren niet zomaar eten wat de pot schaft. De moderne dierentuinkok is een ware "cuisinier" die met behulp van een computer zijn menu's samenstelt. Hij combineert Europese ingrediënten tot een exotisch diner dat precies is afgestemd op de behoefte van zijn eters. Of het nu om een fijnproever gaat zoals een doodshoofdaap, of een wat makkelijkere eter zoals een tijger; niemand hoeft te kort te komen.
Van meerdere diersoorten in dierenparken bestaan voedingsrichtlijnen ten aanzien van de hoeveelheid eiwitten, vetten, vitamines, mineralen en dergelijke die het dier nodig heeft. Steeds meer wordt bekend van wat dieren in de vrije natuur als voedingsstoffen eten. Op grond van deze informatie is een databaseprogramma gemaakt. Met een paar drukken op een toetsenbord is eenvoudig te bepalen of de hoeveelheid Nederlandse appels, peren en eieren qua voedingswaarde overeenkomt met hetgeen het dier nodig heeft.
Voedingsmiddelenfabrikanten helpen ons een handje; voor zebra's, giraffen, schapen, runderen, bladetende antilopen, flamingo's, beren, apen en dergelijke maken zij verschillende soorten brokken die de goede voedingsstoffen bevatten. Ook leveren zij de nodige aanvullingen zoals vitaminepreparaten voor roofdieren, pinguïns en ara's.
De laatste jaren wordt niet alleen rekening gehouden met wát er op tafel komt, maar ook de wijze waarop de kok zijn maaltijd opdient. Het belang van tafelmanieren moet je niet onderschatten. Sommige soorten zijn in het wild de hele dag bezig zijn om hun kostje bij elkaar te scharrelen. Bij deze dieren serveert de dierentuinkok de hele dag door kleine hoeveelheden. Het liefst zet hij het eten dan niet allemaal tegelijkertijd "op tafel" maar verstopt hij het in hoekjes, in kasten, onder de vloerbedekking en achter de schilderijen van zijn restaurant. Zijn klanten zijn dan, net als in de vrije natuur, de hele dag bezig zodat zij zich niet gaan vervelen.